T.C. Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Şuayip Birinci:
“Yeni nesil tedaviler, geleceğin değil bugünün meselesi”
T.C. Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Nurullah Okumuş;
“Kendi regülasyonlarımızı oluşturmak zorundayız”
Türkiye Sağlık Platformu (TÜSAP) tarafından düzenlenen 43. TÜSAP Vizyon Toplantısı, “İlaç ve Eczacılık Zirvesi” temasıyla 1 Kasım’da Elite World Grand İstanbul’da gerçekleştirildi.
Biyoteknoloji, yeni nesil tedaviler, finansal sürdürülebilirlik ve ruhsatlandırmadaki yenilikçi uygulamaların ele alındığı toplantı, kamu otoriteleri, akademisyenler, sektör temsilcileri ve sivil toplum kuruluşlarından 235 seçkin davetlinin katılımı ile gerçekleşti.
İlaç sektörünün geleceğini şekillendiren kritik konuların değerlendirildiği toplantıda, TÜSAP Yürütme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Sabahattin Aydın, T.C. Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Şuayip Birinci, T.C. Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Nurullah Okumuş ve TİTCK Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar birer konuşma gerçekleştirdi.
“Savaşların Gölgesinde, İnsanlığın Refahı İçin Çalışıyoruz”
İnsanlık tarihinin savaşlar ve kitlesel ölümlerle çevrili bir dönemden geçtiğine dikkat çeken Prof. Dr. Sabahattin Aydın, sağlık alanında çalışanların bu tablo içinde insan yaşamını iyileştirmek için mücadele ettiğini vurguladı.
Sağlık ve savunma sanayi arasındaki öncelik ikilemine değinen Aydın, “Savunma bakanlıklarının savaş bakanlığına dönüştüğü bir dünyada bizler, insanların daha iyi ve konforlu yaşaması için çaba gösteren bir topluluğuz. Yenilikçi ilaç üretmek mi, yoksa yenilikçi silah üretmek mi topluma gurur veriyor? Tüm dünya bu kıskacın içinde. Bu ikilem sürerken, ülkemizde uygulanan sıkı para politikası da işimizi zorlaştırıyor… ” ifadelerini kullandı.
“Küresel İlaç Pazarı 10 Yılda 3 Trilyon Dolara Ulaşacak”
Türk ilaç sanayisinin büyüme potansiyeline ve inovasyonun dönüştürücü etkisine dikkat çeken Doç. Dr. Şuayıp Birinci, “Bugün 1,8 trilyon dolar büyüklüğe ulaşan küresel ilaç pazarının önümüzdeki on yılda 3 trilyon dolara çıkması bekleniyor” dedi. Birinci, artan sağlık ihtiyaçlarının sektörü onkoloji, otoimmün hastalıklar ve diyabet gibi alanlarda yenilikçi çözümler geliştirmeye yönelttiğini belirtti.
Büyük veri ve yapay zekâ teknolojilerinin ilaç geliştirme süreçlerini dönüştürdüğünü ifade eden Birinci, bu teknolojilerin araştırma sürelerini kısalttığını, maliyetleri azalttığını ve inovasyonu teşvik ettiğini söyledi.
Yeni nesil tedavilerin artık geleceğin değil, bugünün konusu haline geldiğini belirten Birinci, Türkiye’nin ilaç politikalarında hem ekonomik erişimi güçlendirmeye hem de sektörün küresel rekabet gücünü artırmaya odaklandığını ifade etti.
“Bugün ilaç ve biyoteknoloji alanında konuştuğumuz her strateji, yarının sağlık güvenliğini belirleyecek. Savunma sanayinde nasıl güçlü bir konumdaysak, sağlık sektöründe de aynı kararlılıkla ilerlemeliyiz” sözleriyle konuşmasını tamamladı.
“Sektörün sürdürülebilirliği için iş birliği içinde çalışmaya kararlıyız”
Prof. Dr. Nurullah Okumuş, ilaç sektöründe finansal sürdürülebilirliğin değerlendirildiği oturumun moderatörlüğünün yanı sıra, toplantının kapanışında yaptığı konuşmada Türkiye’nin ilaç politikalarında yerli regülasyon ve standart geliştirme gerekliliğini vurguladı.
Okumuş, “2017-2018’de Avrupa Birliği’nin ilaçla ilgili müktesebatını tamamladık. Bundan sonraki süreçte EMA, FDA, Suudi Arabistan, Japonya veya Çin gibi ülkelerin regülasyonlarıyla değil, kendi regülasyonlarımızla ilerlemeliyiz. Kendi bilim insanlarımızla, eczacılarımızla, akademisyenlerimizle oluşturduğumuz Türk regülasyonumuzun üzerinde durmalıyız. Beğenmedim FDA’ya bakayım, olmadı EMA’ya bakayım yaklaşımı yerine, kendi standartlarımızı belirlemeliyiz,” ifadelerini kullandı.
İlaç sektöründe millileşmenin önemine dikkat çeken Okumuş, “Evet, Almanya’ya ya da Çin’e ilaç satmak isteyen üretici o ülkenin standartlarına uymalıdır; buna itirazım yok. Ancak kendi vatandaşımızın ilaç ihtiyacı için kendi regülasyonlarımızı ve standartlarımızı oluşturmak zorundayız. Hepimiz aynı gemideyiz; sektörün sürdürülebilirliği için iş birliği içinde çalışmaya kararlıyız” dedi.
Panellerde Stratejik Gündemler Ele Alındı
Toplantı kapsamında düzenlenen üç panelde, ilaç sektörünün geleceğine yön verecek stratejik başlıklar tartışıldı.
Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Doç. Dr. Şuayip Birinci’nin moderatörlüğünü üstlendiği İlaç ve Yeni Nesil Tedavilerde Stratejik Konular panelinde, biyoteknoloji tabanlı üretim süreçlerinin ve yenilikçi tedavi modellerinin sağlık sistemine sağlayacağı katkılar ele alındı. Oturumda; Sanofi Avrasya Bölge Başkanı ve AİFD Yönetim Kurulu Başkanı Cem Öztürk, Boğaziçi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Rana Sanyal, Roche İlaç Türkiye Genel Müdürü Farid Bidgoli, Yerlika Biopharma Genel Müdürü Dr. Hasan Ersin Zeytin ve Alexion Türkiye Genel Müdürü Derya Köker konuşmacı olarak yer aldı.
Sağlık Bakanlığı Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Nurullah Okumuş’un moderatörlüğünü yaptığı İlaçta Finansal Sürdürülebilirlik panelinde ise sağlık bütçesi, fiyatlandırma ve geri ödeme mekanizmaları değerlendirildi. Oturumda, SGK Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürü Doç. Dr. Eren Usul, AİFD Genel Sekreteri Dr. Ümit Dereli, TİSD Genel Sekreteri Dr. Sami Türkoğlu ve İEİS Genel Sekreteri Savaş Malkoç konuşmacı olarak yer aldı.
TİTCK, Ruhsatlandırma Süreçlerini Hızlandırmak İçin Dijitalleşme ve Yapısal Reform Başlatıyor
“Ruhsatlandırmada Yeni Uygulamalar” başlıklı panelde, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, ilaç ruhsatlandırma süreçlerinde hız, şeffaflık ve etkinlik odaklı dönüşümün önemine dikkat çekti. Oturumda, TİTCK İlaç Ruhsatlandırma Daire Başkanı Uzm. Ecz. Ömer Hakan Şimşek ve İEİS Yönetim Kurulu Üyesi İsmail Öncel, ilaç sektöründe ruhsat süreçlerinin dönüşümünü değerlendirdi.
Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK), ilaç sektörünün gündemindeki en kritik konulardan biri olan ruhsatlandırma süreçlerinin hızlandırılması ve şeffaflaştırılmasına yönelik acil aksiyon planını açıkladı. TİTCK Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, ruhsatlandırma süreçlerindeki yavaşlamanın temel nedeninin Kurum’un üzerindeki aşırı iş yükü ve insan odaklı süreçlerin getirdiği darboğaz olduğunu belirtti ve sorunun çözümü için köklü bir reformun hayata geçeceğini duyurdu.
Ana Çözüm: Dijitalleşme ve Komisyon Yapısının Standartlaştırılması
TİTCK’nın belirlediği ve kısa süre içinde hayata geçireceği ana çözüm adımları şunlardır:
- Dijital Dönüşüm: Ruhsatlandırma süreçlerinde dijitalleşmeye geçilerek, dosya değerlendirme ve komisyon kararlarında insan faktöründen kaynaklanan hata ve yavaşlamaların minimize edilmesi hedefleniyor.
- Objektif Komisyon Yapısı: Yeni sistemle birlikte, komisyonların çalışma ilkeleri standartlaştırılarak, kararların daha objektif ve veriye dayalı alınması sağlanacak. Bu yapı, Kurum personelinin üzerindeki yükü hafifletmeyi amaçlıyor.
- Aksiyon Takvimi: Ruhsatlandırma Daire Başkanı Uzm. Ecz. Ömer Hakan Şimşek, yeni dijital yazılımın ve komisyon yapısının hayata geçirilmesi için çalışmaların tamamlanmak üzere olduğunu belirterek, bu sürecin önümüzdeki 1-2 hafta içinde hızlıca başlatılacağını ifade etti.
TİTCK Başkanı Prof. Dr. Ahmet Ayar, sektör temsilcilerinden gelen talepler üzerine, özellikle fiyatlandırma, ruhsatlandırma ve sürekli denetim-gözetim konularına odaklanacak, Antalya’da Aralık başında bir istişare toplantısının gerçekleştirileceğini duyurdu.
Kamu, Akademi ve Sektör İş Birliği Vurgusu
43. TÜSAP Vizyon Toplantısı, ilaç ve biyoteknoloji alanlarında Türkiye’nin stratejik hedeflerinin tartışıldığı, kamu, akademi ve özel sektör temsilcilerinin ortak vizyon geliştirdiği bir platform olarak öne çıktı. Katılımcılar, biyoekonomiye dayalı, sürdürülebilir ve katma değerli bir sağlık ekosisteminin Türkiye için öncelikli bir hedef olduğu konusunda hemfikir oldu.
Toplantının ana sponsorluğunu Sanofi üstlenirken, Roche ve Alexion Gold Sponsor olarak katkı sağladı. Destek sponsorları arasında Yerlika, AstraZeneca, Novartis, Centurion, Johnson & Johnson, Humanis ve Proceutica yer aldı.
TÜSAP’ın ana destek partnerleri arasında ise İEİS, AİFD, TİSD, Roche, Amgen, Yerlika, Bayer, One Dose Health, Johnson & Johnson, Meditel, Biogen, IQVIA, AstraZeneca ve UCB Pharma bulunuyor. Verimli geçen 43. TÜSAP İlaç Vizyon toplantısının çıktıları rapor haline getirilerek, daha önceki TÜSAP Toplantılarında olduğu gibi www.tusap.org sitesinde yayınlanacaktır.



